In de Gosho ‘Antwoord aan de lekenpriester Soya’, moedigt Nichiren Daishonin de ontvanger aan om “… eerder meester te worden van je geest dan dat de geest meester is over jezelf”. (WND, 390) Barbara Cahill kijkt naar wat dit betekent.

Zelfbeheersing is ‘big bussiness’ tegenwoordig. Het lijkt er op dat iedereen wil weten hoe ze meester over zichzelf kunnen worden. Of het doel nu is het hebben van een gelukkigere relatie, een betere gezondheid, een hoger inkomen, of meer zelfrespect, een bezoek aan de boekenwinkel zal bevestigen dat zelfbeheersing essentieel is. En er is geen tekort aan boeken, cassettes, of websites die bereid zijn om ons te leren hoe we dat, vaak in hele korte tijd, kunnen bereiken. Maar wat betekent het nou eigenlijk echt om meester te worden van jezelf?

Volgens Nichiren Daishonin ligt het antwoord in ons vermogen om zich meester te maken van onze geest. Maar in het Japans vooronderstelt het woord ‘geest’ eerder iemands gehele leven dan alleen het vermogen van de hersenen, waarvan we denken dat het zich in ons hoofd bevindt. Daarom betekent de zin ‘wordt meester van je geest’ eigenlijk ‘wordt meester van je leven’.

Vele malen hebben we ondervonden dat we de verkeerde beslissing hebben genomen of een nutteloze richting op zijn gegaan. Besluiteloosheid of niet in staat te zijn om een wijze beslissing te maken veroorzaakt dat we ongelooflijke angst krijgen. Niemand kan de toekomst kennen, maar we proberen op vele wanhopige manieren de toekomst toch te weten te komen. We blijven dit zelfs doen, nadat we met de beoefening van het Boeddhisme van Nichiren Daishonin zijn begonnen. We proberen de toekomst te kennen alsof de toekomst uit onze handen is en reeds voor ons is beslist. Echter niets is verder weg van de waarheid.

Als we eenmaal beseffen dat wijzelf beslissen en altijd al de toekomst voor onszelf hebben besloten, kunnen we beginnen om, door middel van onze sterke boeddhistische beoefening, de toekomst van ons eigen leven te sturen. Maar voordat we hiertoe in staat zijn, moeten we beseffen dat ons leven er is om zelf door ons gestuurd en gekneed te worden.
Het verleden vormt ons leven. Maar het doel van onze boeddhistische beoefening is dat we van de richting af gaan komen die het verleden ons heeft ingegeven en dat we gaan beslissen om een veel wijzer en meer voldoeninggevend leven te leiden. We gaan begrijpen dat alleen wijzelf over onze toekomst kunnen beslissen en we gaan ons leven zien als iets waar wij zelf de leiding over hebben, we beginnen meester te worden van ons leven.

“De Kegon Soetra zegt: “Het hart is als een bedreven schilder”. Net als een grootse schilder creëert het hart vrijelijk voorstellingen van alle dingen. Iemands hart is de ontwerper, de schilder, de beeldhouwer en de architect van zijn of haar eigen wezen… Het is onze spirit, ons levensmoment dat telt. Onze spirit is onze hoop, onze gebeden. En het kan ook worden geïdentificeerd met het onderbewustzijn.

‘Wat voor soort toekomst stel ik me voor?’ zouden we onszelf kunnen afvragen. ‘Welk zelf probeer ik te ontwikkelen? Wat wil ik bereiken in mijn leven?’ We zouden dit visioen van ons leven zo nauwkeurig mogelijk in ons hart moeten schilderen. Dit ‘schilderij’ wordt het ontwerp voor onze toekomst. De kracht van het hart stelt ons in staat om daadwerkelijk een prachtig meesterwerk uit te voeren in overeenstemming met dat ontwerp”. (Daisaku Ikeda, Learning from the Gosho: The Eternal Teachings of Nichiren Daishonin (SGI-USA 1997), pp 128-9)

Dit idee om onszelf te zien als ‘bedreven schilders’ is heel verschillend van de manier waarop de meeste van ons zijn opgevoed. Zoveel aspecten van ons verleden, zelfs het verleden van onze ouders en grootouders, maken inbreuk op hoe we onszelf zien en hoe we denken dat we moeten leven. Op deze manier is het verleden meester van ons leven tot die tijd dat we besluiten om meester te zijn van onszelf.

Misschien hebben we onverstandige beslissingen gemaakt in het verleden, of misschien, zonder iets te beslissen, hebben we onszelf gewoon in een richting laten meevoeren die onfortuinlijk blijkt te zijn. Dit hoeft echter niet te blijven voortduren, als we eenmaal gaan inzien dat ons leven reageert op onze daimoku en de koers die we voor onszelf uitzetten.

Door onszelf aan te sporen om de Gohonzon vertrouwen (dit betekent vertrouwen te hebben in onze Boeddhanatuur) vooral in de meest moeilijke omstandigheden, waarin ons rationele denken gewoon niet in staat lijkt te zijn om een duidelijke richting te vinden, kunnen we het spirituele gebied van ons leven binnentreden. Dit gebied is het onmetelijke gebied van onze eigen wijsheid. Het wordt niet beperkt door onze angsten of door vanuit onze gewoonte te reageren met cynisme of woede of twijfel of zelfkritiek of vele andere negatieve reacties. Leren om de Gohonzon te vertrouwen is een hele doeltreffende manier om ons leven te openen voor de Boeddhanatuur die elke levende cel in het universum doordringt. We kunnen eigenlijk niet met ons denken de weg naar Boeddhaschap vinden. Het gebeurt door te leren vertrouwen.

Een andere manier om de wijsheid van onze Boeddhanatuur te ontdekken geeft Nichiren Daishonin ons ook in de Gosho ‘Brief aan Gijo-bo’. Hij zegt: “De versregel van het hoofdstuk verklaart: … ‘doelbewust smachtend de Boeddha te zien, aarzelen zij niet, zelfs al kost het hun leven’. Ten gevolge van deze passage heb ik de Boeddhaschap van mijn eigen leven onthult”. (WND, 389)

De zin die Nichiren Daishonin uit de Lotus Soetra gebruikt, ‘doelbewust smachtend de Boeddha te zien, aarzelen zij niet, zelfs al kost het hun leven’ – dat is de leerstelling die toeliet dat Nichiren Daishonin zijn eigen Boeddhaschap kon onthullen. Nichiren Daishonin beschrijft hier zijn eigen zoektocht om zijn Boeddhaschap te verwezenlijken. Zijn ‘doelbewust verlangen’ is de sleutel tot zijn succes. Wanneer we een persoonlijk doel stellen, vooral wanneer we dit doen met de kracht en verbintenis die we aantreffen in de verklaring van Nichiren Daishonin, kan dit het begin zijn om meester te worden van onszelf.

We vinden nog een ijzersterk voorbeeld van ‘doelbewust smachtend de Boeddha te zien’ als we kijken naar de ervaring van de tweede Soka Gakkai president, Josei Toda, tijdens zijn gevangenschap in de Tweede Wereldoorlog. Terwijl hij de Lotus Soetra las, stuitte hij op een passage die hij niet begreep. Het was een beschrijving van ‘zijn lichaam noch bestaand, noch niet bestaand’ waarin vierendertig ontkenningen werden opgenoemd. Meneer Toda besloot dat hij deze passage niet zou loslaten totdat hij het begreep. Hij daagde zichzelf uit om overvloedig daimoku te chanten totdat hij de betekenis kon vatten. Dit nam meer dan twee maanden in beslag. Uiteindelijk besefte hij dat de passage Boeddhaschap beschreef en dat Boeddhaschap het leven zelf is. Dit besef was meneer Toda’s verlichting en tezamen met zijn ontwaken tot zijn missie om het Boeddhisme in deze tijd te verspreiden, werd dat niet alleen de ruggegraat voor zijn eigen leven, maar stelde het hem ook in staat om de Soka Gakkai organisatie te vestigen die ons heden ten dage voedt. Zoals president Ikeda over zijn diepzinnig begrip zei: “Dat was het moment dat het Boeddhisme van de twintigste eeuw herleefde”. (Conversations and Lectures on the lotus Sutra, Volume One, (SGI-UK, 1995) p. 28)

Meneer Toda zijn leven om te begrijpen wat Boeddhaschap kon zijn. Die toewijding stelde hem in staat om zijn leven te veranderen. Hij werd de meester van zijn leven. Zelfs al zat hij in de gevangenis en was hij fysiek zeer zwak, zijn getransformeerde leven werd niet door deze gedwongenheden beperkt.

Zo kan ons leven ook zijn. De omstandigheden waarin we onszelf bevinden, het verleden dat zo invloedrijk kan zijn, niets van dat alles hoeft ons leven te regisseren als we eenmaal ons meester hebben gemaakt van ons leven. De schijnbaar onmogelijke doelen die we voor onszelf stellen kunnen niet afschrikwekkender zijn dan de prestatie van meneer Toda van het vestigen van een sterke, bloeiende organisatie van 750.000 families die konden gedijen en na zijn dood. Het was alleen maar mogelijk om zich dit te kunnen voorstellen en het ook te bereiken, omdat hij meester was geworden van zijn leven. Het is ook waarheidsgetrouw om te zeggen dat meneer Toda uiteindelijk alleen in staat was om meester te blijven van zijn leven, omdat hij vastbesloten was om zijn verlichting met anderen te delen. Dit ‘delen’ was niet iets wat kalm en makkelijk ging. Hij moest vaak ziekte en lichamelijke zwakte bevechten. Maar desondanks spaarde hij geen moeite om de duizenden mensen, die het Boeddhisme van Nichiren Daishonin wilden beoefenen, te bereiken.

Het is noodzakelijk om meester te worden van je leven als je voorbij wilt gaan aan de beperkingen van bekrompen eigenbelang, waar de meeste van ons last van hebben. Als we een doel stellen wat voorbij gaat aan bekrompen eigenbelang en tegelijkertijd er naar streven om het te bereiken, zullen we meester worden van onszelf. Het was de beslissing van meneer Toda om de Lotus Soetra te begrijpen wat hem tot verlichting bracht. Toen hij in de gevangenis zat had hij zijn lot kunnen beklagen en zelfmedelijden kunnen hebben. Niets van dat alles zou er toe geleid hebben dat hij de hoogste levensstaat kon onthullen. We hoeven niet te denken dat meneer Toda een bijzonder persoon was of dat zijn verlichting een buitengewone gebeurtenis was die wij nooit zouden kunnen ervaren. Ieder van ons komt tot zijn eigen ontwaken op de manier die het meeste bij ons eigen leven past. Maar de inspanning en verbintenis in het leven van Toda en het eerder beschreven leven van Nichiren Daishonin, is dezelfde inspanning en verbintenis die in ons eigen leven begint te groeien door de boeddhistische beoefening en wat nodig is om meester te worden van ons leven.

Wat is het gevolg van het meester worden van je eigen leven? Deze beschrijving van meneer Toda zal ons helpen te begrijpen:

“Het is heel natuurlijk dat we veel geld willen verdienen, in een mooi huis willen leven en gezond willen zijn. En het is een ware religie die ons in staat stelt deze wensen te verwezenlijken… Het verschil is dat, in ons geval, ook al verlangen we misschien dezelfde dingen, wij in de toekomst in staat zijn om een levensstaat te bereiken van absoluut geluk… Absoluut geluk is een staat waarin je een immens gevoel van waarde en tevredenheid voelt, wat je situatie ook mag wezen en waar je ook bent; om te leven is vreugde op zichzelf… zelfs wanneer we in situaties terechtkomen die ons kwaad maken, worden we vreugdevol kwaad. Als we zo’n levensstaat vestigen, is ons leven er een van grenzeloze vreugde”. (UK Express, juni 1998, p. 31)

De eerste vereiste voor een groots, vervuld en gelukkig leven waar we naar verlangen is dat we leren om meester te worden van ons leven. Er moet toewijding zijn om dit te ondernemen en de bereidwilligheid om ons kleine, egoïstische, zelfzuchtige leven op te geven voor het grootse leven van Boeddhaschap. Wordt de bedreven schilder, of architect of beeldhouwer van je eigen leven. Ga voor iets heel groots. President Ikeda vertelt ons vaak dat ons leven gelijk is aan het universum. Meester worden van onze geest zou kunnen zijn om uit te breiden op universeel formaat.

De Boeddha van de tijd zonder begin, ofwel kuon ganjo, de Boeddha die eeuwig bestaat zonder begin of einde, is het leven van het universum zelf… In feite zijn die Boeddha en wij zelf één… Wanneer ons oogpunt uitbreidt van nu tot het geheel van het uitwendig universum, ontwaken we tot onze diepzinnige missie van het leven. Evenzo besefte Shakyamuni dat hij in feite een was met de eeuwige Boeddha en beschreef hij dit zelf als ‘nooit doodgaand’. Hij zei: “Het is beter om een enkele dag te leven waarin men zich bewust is van het nooit doodgaande zelf, dan honderden jaren in onwetendheid van het nooit doodgaande zelf te leven”. (UK Express, mei 1998, p. 14)

Ieder van ons heeft een realisatie te maken. Of we het gevolg ervan beschrijven als absoluut geluk of ‘de Boeddha die eeuwig bestaat’, we zijn het aan ons zelf verplicht om meester te worden van ons leven; meester te worden van onze gewoontes en neigingen die ons onbewust houden over het prachtige leven dat altijd binnen ons heeft bestaan. Door je geest te beheersen word je bewust van dat geweldige leven en ga je het gebruiken.

This page was last modified on Sunday, August 20, 2006.